Gotovo svaki peti Evropljanin glasao je za ultrakonzervativnu opciju na izborima u svojoj zemlji. U Evropskom parlamentu imaju veću težinu nego ikad, a ankete govore da će i dalje rasti.
Stranke krajnje desnice mogle bi osvojiti 22% glasova na europskim izborima, prema zbroju anketa EuropeElects. Oni će biti glavne snage nakon izbora. Nacionalni skup Marine Le Pen mogao bi biti vodeća snaga u cijelom domu, s 30 od 720 mjesta. Braća Italije, Giorgie Meloni, mogla bi imati više od 20 zastupnika u Evropskom parlamentu - više od njemačkog CDU-a ili španskog PSOE-a - a Alternativa za Njemačku (AfD) mogla bi biti osma, s 15 mjesta.
Za označavanje stranaka krajnje desnice El Pais je u svojoj analizi upotrijebio Populističku listu koju održava skupina akademika s evropskih univerziteta. Gotovo svi su vezani za dvije evropske grupacije: Konzervativci i reformisti (ECR) i Identitet i demokratija (ID). U prvoj grupaciji su Braća Italije (FdI), Pravo i pravda (PiS) i Vox. ID uključuje nacionalni skup i Talijansku ligu, ali ne više AfD koji je izbačen prije dvije sedmice.
Rast ovih grupa svjedoči o napredovanju ekstremne desnice. U 2019. ostvarili su 18,4% zastupnika u Evropskom parlamentu (138 od 751, prije nego što su izlaskom Ujedinjenog Kraljevstva iz EU-a smanjeni na 705). Sada ankete govore da bi zadržavanjem AfD-a u kombinaciji povećali svoja mjesta na 22% (158 od 720).
Napredovanje grupa koje se klasificiraju kao ekstremna desnica nije nova pojava u Evropi. Devedesetih su ove snage jedva dobile 3% glasova na parlamentarnim izborima svake zemlje. Nakon toga su rasle, konsolidirajući se oko 8% između 2000. i 2010. Zaustavljeni tokom najgore krize, počevši od 2015. godie, napravili su još jedan korak naprijed: u posljednjem su desetljeću udvostručili svoju podršku, s 9% na 19%. Jedan od pet glasova u Evropi ide snagama koje populistički akademici kategoriziraju kao radikalnu desnicu.
Krajnje desničarske grupe prisutne su u većini zemalja EU-a, iako njihova snaga varira. U Mađarskoj je koalicija oko Fidesza osvojila 54% glasova i zadržala vladu Viktora Orbana nakon izbora 2022. Na vlasti su i Braća Italije, koji su dobili 26% glasova. Ostale zemlje s velikom podrškom krajnje desničarskim grupacijama su Poljska (40%), Slovenija (32%) i Nizozemska (31%).
Dinamika rasta ekstremne desnice bila je različita. U zemljama poput Italije ili Mađarske oni su na maksimalnim razinama, nakon desetljeća prisutnosti. U Poljskoj ili Nizozemskoj rasli su malo po malo, dok su u Španiju ili Portugal stigli tek nedavno. No, ima i mjesta gdje su nakon dolaska oslabili. U Norveškoj sada dobivaju upola manje glasova nego prije deset godina. U Grčkoj su Zlatna zora i ANEL imali 20% glasova u najgorem razdoblju tamošnje ekonomske krize, ali na posljednjim izborima nisu premašili 4%. (El Pais)