fbpx

Čiji je falafel

I geografija utječe na recept sočnih kuglica. Unatoč tim malim razlikama, falafel gradi mostove između polariziranog libanskog društva jer muslimani ga konzumiraju tokom ramazana, a kršćani u danima kada se odriču konzumiranja mesa.

 

Niko ne zna iz koje zemlje potječe ili kada je počeo oduševljavati nepca, ali jedno je jasno: ne postoji jelo koje je popularnije od falafela, zdrobljene kuglice napravljene od slanutaka ili graha, najpopularnije ulične hrane na Bliskom Istoku. Libanonski? Sirijski? Palestinski? Egipatski?

“Čitava regija tvrdi da je ovo jelo njihovo… A mislim da niko ne zna gdje se ono prvi put pojavilo”, objašnjava egipatska profesorica, stručnjak za hranu s američkog univerziteta u Kairu, Salima Ikram.

Postoji, naravno, hipoteza, koju spominje Ikram, da se neka varijanta falafela konzumirala još u Starom Egiptu, bez da se pržila u obilnoj porciji ulja kao što se to danas radi. “Grah je bio prisutan u Egiptu, ali nije postao vrlo popularan do otprilike 2. stoljeća p. n. e. Moguće je da su stari Egipćani radili stvari na temelju prženog ili pečenog brašna”, kaže ona, iako priznaje da nema dokaza za to.

Neki čak tvrde da ovo jelo dolazi iz Indije. Ono što znamo jeste da je danas falafel, ako se izuzme spor oko toga kome izvorno pripada, uobičajeno jelo u tamošnjoj regionalnoj kuhinji. Jedina je razlika, kaže Ikram, ta što se u zemlji piramida pravi od graha, a u ostalom dijelu regije, općenito, od slanutka.

“Egipatski su, naravno, napravljeni od graha i egipatski izgleda kao prekrasna zelena stvar, dok su palestinski falafeli napravljeni od slanutaka. No, svejedno, ista je ideja, koristi se češnjak i luk, peršin i kumin i korijander”, navodi Ikram.

U svetom mjesecu ramazanu u Palestini je tipično jesti punjeni falafel, a postoje dvije varijante: luk i zatar (mješavina začina koji se koriste u kuhinji Bliskog Istoka) ili sir. Zajedno sa Sirijom, u kojoj je dugogodišnji rat gastronomski turizam sveo na nulu, možda je Libanon najpoznatiji proizvođač falafela. Tamo je falafel ključni dio “libanonske kulture hrane”, pored salate, tabule i humusa.

I geografija utječe na recept sočnih kuglica. Unatoč tim malim razlikama, falafel gradi mostove između polariziranog libanskog društva jer muslimani ga konzumiraju tokom ramazana, a kršćani u danima kada se odriču konzumiranja mesa.

PROČITAJTE I...

PRIDRUŽITE SE DISKUSIJI

Podržite nas na Facebooku!