Kalesija se od 2. maja 1992. godine našla među prvim bosanskohercegovačkim gradovima na udaru velikosrpskih snaga, a 11. maja 1992. godine je okupirana. 

Na današnji dan 23. maja 1992. godine, nakon samo 12 dana okupacije, oslobođena je i tada postala prvi oslobođeni grad u Bosni i Hercegovini.

Oslobođenjem Kalesije ojačao je borbeni moral kod kalesijskih, ali i boraca širom Bosne i Hercegovine. Bila je poruka da se može poraziti daleko nadmoćniji neprijatelj, koji je imao na raspolaganju oružje, protivoklopna sredstva, avijaciju…

S druge strane goloruki, ali hrabri kalesijski borci, momci u patikama i farmericama, imali su samo veliko srce, želju da sačuvaju svoju porodicu, roditelje, odlučnost da ne dozvole neprijatelju da im uništi dom, da žive u slobodnoj i nezavisnoj Bosni i Hercegovini.

Prodor srpskih jedinica zaustavljen je na Bjeljevcu, čime je spriječena namjera da se spoje sa jedinicama JNA koje su bile na Aerodromu Dubrave i u tuzlanskoj kasarni. Da im je spajanje uspjelo, historija ovog kraja i cijele Bosne i Hercegovine bila bi potpuno drugačija.

Zapisi između ratova

Blato mrtvih četnika

Kalesijski borci, uz pomoć jedinica iz Tuzle i Podrinja, 23. maja 1992. godine kreću u kontranapad. Kada se činilo da akcija neće uspjeti, hrabri borci Prnjavorske čete probijaju agresorske linije i oslobađaju naselje Prnjavor, a zatim i centar Kalesije.

U narednim danima uslijedilo je oslobađanje Dubnice, Kalesije Gornje i drugih naselja, čime je uspostavljena i putna komunikacija sa Sapnom i Teočakom, koji su bili ostali u okruženju.

Za samo dvanaest dana Kalesija je ponovo oslobođena i postala prvi oslobođeni grad u Bosni i Hercegovini.

Dejtonski sporazum odredio je novo administrativno uređenje Bosne i Hercegovine.

Kao posljedica tog uređenja 71 kvadratni kilometar, odnosno 26 posto teritorije izdvojeno je iz teritorije općine Kalesija i pripojeno novoformiranoj općini Osmaci.