Godišnjica smrti Husein-kapetana Gradaščevića, jedne od najuglednijih ličnosti u historiji Bosne i Hercegovine, obilježava se danas, 17. augusta.

Bio je general koji se borio za bosansku autonomiju u Osmanskom Carstvu. Poznat je i kao "Zmaj od Bosne".

Emir Novalić, autor sveobuhvatne studije o Gradačačkoj kuli

Ime Zmaja od Bosne znači ponos, samopoštovanje, te je odraz plemićkog porijekla

Gradaščević je rođen u Gradačcu 1802. godine, a odrastao je okružen političkom klimom nemira u zapadnim krajevima carstva. Kad je Dželaludin-paša otrovao njegovog brata Murata 1821. godine, Gradaščević se našao na čelu Gradačačke vojne kapetanije. Mladi Husein je tokom svog kapetanstva razvio reputaciju mudrog vladanja i tolerancije, te je postao jedna od najpopularnijih osoba u Bosni.

DOGODILO SE NA DANAŠNJI DAN

Veliki bosanski ustanak 1831: Gradaščević se uputio prema Travniku sa 4.000 ljudi

Godine 1831. Gradaščević je izabran za vođu Pokreta za autonomiju Bosne. Brzo je otjerao vezira i ostale koji su bili protiv autonomije, te tako postaje de facto vladar Bosanskog pašaluka. Iste godine 18. jula Gradaščević savladava vojsku pod zapovjedništom velikog vezira u blizini Štimlja na Kosovu. Odlučuje da ne nastavi pohod i vraća se u Bosnu, gdje su ga njegovi vojnici proglasili novim vezirom 12. septembra. Međutim, 1832. godine pokret za autonomiju je izgubio prednost u ratu. Nakon niza manjih okršaja, ključna bitka se dogodila 17. i 18. maja izvan Sarajeva. Bosanska vojska je poražena nakon što hercegovačko pojačanje stiže i pridružuje se osmanlijskoj vojsci.

Bosanski kapetan

U Muzeju Sarajeva možete vidjeti ogrtač Zmaja od Bosne, znate li priču kako je sačuvan

Iako bošnjački ustanak ne bi bio ugašen za još 18 godina, Gradaščević je morao bježati u Habsburšku monarhiju 31. maja. Odatle je pregovarao sa sultanom da se vrati u carstvo, koji njegovu želju ne odobrava u potpunosti. Seli se u Beograd, a onda u Istanbul, gdje je umro od kolere 17. augusta 1834. godine.

Bio je legendarna ličnost u svom dobu, a danas je bosanski narodni junak i jedna od najuglednijih ličnosti u historiji Bosne i Hercegovine, prenosi historija.ba.