Viši sud u Beogradu oslobodio je bivšeg komandanta Drinskog korpusa Vojske Republike Srpske Milenka Živanovića optužbi za ratni zločin protiv civilnog stanovništva počinjen tokom jula 1995. u zaštićenoj zoni Srebrenica.
Tužilaštvo najavilo žalbu
Sud je u prvostepenoj presudi zaključio da Živanović, iako je kao komandant izdavao naređenja jedinicama VRS-a, nije naredio prisilno iseljavanje bošnjačkog stanovništva, već borbene aktivnosti protiv neprijateljskih snaga.
Tužilaštvo, koje je tražilo zakonski minimum od pet godina zatvora, najavilo je žalbu na presudu.
Na društvenim mrežama već godinama kruži snimak koji je nastao neposredno nakon pada Srebrenice u julu 1995. godine. General VRS-a Milenko Živanović, u društvu ozloglašenog vladike Kačavende, govori o tome šta su zatekli nakon zauzimanja Srebrenice.
- Ugledao sam minaret do nebesa, mislim da je već jutros poravnat, trebao bi biti do jutros. I vjerujte mi gledao sam samo prema tornju našem crkvenom i vjerujte nosila me ta želja da dođem to te čaršije tamo sam ja odrastao - govorio je 12. jula 1995. Živanović.
- Prolazeći putem prema Srebrenici vidio sam najturskiju džamiju koju čovjek može zamisliti od turskijih džamija i nju su valjda htjeli da naši neprijatelji da bude viša od crkve, zato su nam zvonik do pola skinuli da bi minaret bio viši. Jutros su me pitali, generale jel' završena ona čuvena džamija, rekoh mislim da su je jutros završili - rekao je tada uz podsmijeh Živanović.
Ratni zločinac general genocidnog drinskog korpusa VRS Milenko Živanović. Krije se u Srbiji
— Bosnian Queen JELENA GRUBA️ (@Edy48155331) August 17, 2023
Poslušajte šta zločinac-general govori za dzamije,pred Gay vladikom Kačavendom 12.jula 1995
Odmah je naredio rušenje dzamija!
Sa druge strane srebreničani nisu srušili niti jednu crkvu. pic.twitter.com/CvhUpY55rA
Živanovića je Tužilaštvo za ratne zločine Srbije optužilo po više tačaka, uključujući naređenja iz novembra 1992. i marta 1995. u kojima se, prema navodima optužnice, poziva na stvaranje uslova nepodnošljivih za život civilnog stanovništva u Srebrenici, Žepi i okolini, kako bi bili prisiljeni na iseljavanje. Jedna od tačaka optužnice odnosila se i na njegovo naređenje iz jula 1995. za obezbjeđivanje autobusa za evakuaciju civila iz enklave.
Nevladine organizacije, uključujući Fond za humanitarno pravo, kritikovali su rad Tužilaštva, ističući da nisu dostavljeni dovoljni dokazi o posljedicama naređenja koje je Živanović potpisivao. Prema njihovom tumačenju, time je odbrani omogućeno da preuzme kontrolu nad tokom suđenja.
Pobjegao u Srbiju
Živanović se tokom procesa branio sa slobode i nije davao izjave nakon izricanja presude.
Optužnica protiv Živanovića podignuta je u Srbiji krajem 2021. godine, nedugo nakon što ga je i Tužilaštvo Bosne i Hercegovine optužilo za zločin protiv čovječnosti. BiH ga tereti za organizovanje blokade enklave Srebrenica, naređivanje artiljerijskih napada, prisilne deportacije i transport zarobljenih muškaraca i dječaka, od kojih su mnogi kasnije ubijeni.
Iako su međunarodni i regionalni sudovi zločin u Srebrenici okarakterisali kao genocid, Srbija to pravno ne priznaje, a Živanović je jedan u nizu onih koji nisu dostupni pravosuđu BiH, jer Srbija ne izručuje svoje državljane.
