fbpx

Knjiga mojih života: Uspješna teatarska adaptacija Hemonove autobiografije

Knjiga mojih života nije samo autobiografija već i posveta Sarajevu, njegovom mentalitetu, običajima, pravilima, od čijih će rasutih tragova Hemon izgraditi svoje “novo Sarajevo” u Chicagu.

Na sceni Kamernog teatra 55 izvedena je premijerno predstava Knjiga mojih života, nastala prema autobiografskoj zbirci kratkih priča bosanskohercegovačkog književnika nastanjenog u Sjedinjenim Američkim Državama Aleksandra Hemona, za koju režiju potpisuje Sabrina Begović.

Riječ je o prvom nefikcijskom književnom djelu Aleksandra Hemona, u kojem opisuje svoj život započet s fudbalskom loptom na ulicama Sarajeva, na trenutak prekinut tokom agresije na Bosnu i Hercegovinu te ponovo nastavljen u dalekom prekookeanskom Chicagu. Negdje između, pisac i glavni protagonista Aleksandar Hemon provodio je vrijeme na dernecima u Sarajevu slušajući rok‑muziku, svađao se s tvrdoglavom sestrom, putovao s ocem inženjerom-pčelarom, otkrivao talent za pisanje, zaljubljivao se, ženio i razvodio, te naposljetku upoznao svoju sadašnju suprugu Teri, s kojom je osnovao porodicu i započeo novi život u Chicagu.

Ipak, sudbina je okrutna i beskompromisna sila koja svakom čovjeku kreira njegov put, ponekad teško razumljiv i prihvatljiv. Aleksandar i Teri Hemon ostaju bez devetomjesečne djevojčice Isabel, koja je 2010. godine preminula od tumora na mozgu. Najteže trenutke koje jedan čovjek može proživjeti Hemon je opisao u priči Akvarijum, kao posljednji segment svoje knjige, svoj posljednji život. Međutim, Knjiga mojih života nije samo autobiografija već i posveta Sarajevu, njegovom mentalitetu, običajima, pravilima, od čijih će rasutih tragova Hemon izgraditi svoje “novo Sarajevo” u Chicagu.

Univerzalnost Hemonove “životne zbirke” koja, zapravo, ne predstavlja jedan pojedinačni život, već proces s čijim se radosnim i tragičnim trenucima suočava svaki čovjek na zemlji, prepoznale su i autorice predstave – režiserka Sabrina Begović i dramaturginja Džejna Avdić. Iako je riječ o književnom djelu bez dijaloga, u suštini neophodnog za teatarsku predstavu (osim ako nije riječ o monodrami), rezultat adaptacije Hemonove Knjige jeste uvjerljivo, emotivno, intimno i tragično teatarsko ostvarenje, apsolutno nezavisno od svog predloška.

Osim Hemona, kao glavnog protagoniste, u predstavi su oživjeli i ostali presudni i sporedni likovi njegovih života – sestra, majka, otac, najbolji prijatelj, supruga, komšinica, koje su glumci naizmjenično utjelovljavali slijedeći glas pisca. Hemonove kratke priče i eseji uz pomoć teatarskog jezika – monologa (likovi se obraćaju publici i izgovaraju segmente svojih života) i dijaloga (likovi odigravaju pojedine trenutke iz svojih života) – postale su scene koje su u konačnici “knjigu” uspješno “prevele” u “predstavu”.

S druge strane, uporedo s Hemonovim, svijet i Sarajevo proživljavali su svoje živote (prije, tokom i poslije rata), čije najvažnije segmente režiserka izdvaja na simetrično poredanim televizorima (Svjetsko prvenstvo u fudbalu, čuvena Karadžićeva “dobronamjerna” poruka Bošnjacima, Senadova “objava rata”…) te u konačnici sjedinjuje stvarnost i fikciju, život i teatar (emitiranje “stvarnog” susreta vojnika Armije RBiH i njegovog oca nakon dvije godine provedene u zarobljeništvu). Ipak, najveći nedostatak predstave predstavlja njen ritam, odnosno neujednačenost u trajanju pojedinih scena (predugo trajanje posljednje priče / scene Akvarijum), zbog čega se povremeno čini da u životu tragedija i tuga prednjače u odnosu na radost i sreću.

Uprkos tome, Knjiga mojih života uspješan je teatarski projekt koji će svakako upotpuniti siromašan repertoar bh. pozorišta i, za razliku od nekih prethodnih (Mirna Bosna…), ipak potvrditi da mladim umjetnicima, režiserima i dramaturzima treba pružiti priliku da, radeći u profesionalnim uvjetima, predstave svoj talent te eventualno nagovijeste svijetlu budućnost bh. teatarske scene.

 

PROČITAJTE I...

Odakle je on?”, pitaju ashabi, a Poslanik im odgovori: “Iz Karena.” “Je li te vidio?”, upitaše, a Poslanik kaže: “Očima nije.” Oni kažu: “Čudnovato, toliko te voli, a nijednom nije došao da te vidi”, a Poslanik im objasni: “Za to postoje dva razloga: prvi je njegov duhovni hal, duhovno stanje, a drugo, ima majku koja je slijepa, pa onda on po danu čuva tuđe deve i time hrani majku i sebe.” Tada Ebu Bekr Es-Siddik, r. t. a., upita: “Ya Resulallah, hoćemo li ga mi vidjeti?”, a Poslanik mu odgovori: “Ti nećeš, ali će ga vidjeti Omer i Alija. On je kosmat čovjek i na leđima i na dlanu ima jedan bijeli biljeg veličine dirhema, novčića. To nije lepra i nema veze s bolešću. Pa, kada ga prepoznate, onda mu prenesite selam od mene i recite da čini dovu za moj ummet”

Kada sam prije nekoliko dana banuo u londonski “Fopp” da nabavim nešto od “nove robe” i nakon dugog čekanja u koronarnom redu uletio unutra, dočekale su me dvije police na kojima su bili izloženi skoro svi važniji albumi Boba Dylana i Neila Younga – remasterizirani, s dodatnim komentarima na pločama. Izgleda da se svijet obrnuo naopako i da ovu neskrivenu svevremenu kvalitetu opet trijumfira

PRIDRUŽITE SE DISKUSIJI

Podržite nas na Facebooku!